गत वर्षको चुनावमा आफ्नो पार्टीलाई ऐतिहासिक जित दिलाउँदै भारतको प्रधानमन्त्री बनेका नरेन्द्र मोदीको क्रेज भारतमा मात्र होइन की विश्वभर नै छ । उनको पहिरन, जिउडाल, दाह्री तथा भाषणका फ्यानहरु धेरै छन् दुनियामा ।

मोदीलाई विश्वको बुद्धिमान, विद्धान तथा सफल नेता मध्येे एक मानिन्छ । तर सर्च इन्जिन गुगलको कुरा पत्याउने हो भने मोदीप्रतिको यस्तो बुझाई सबै मिथ्या ठहर्छ । गुगलका अनुसार मोदी विश्वका सबैभन्दा मूर्ख प्रधानमन्त्री मध्येका एक हुन् ।

हो, गुगलले मोदीलाई विश्वका मूर्ख प्रधानमन्त्रीको अग्रस्थानमै सूचिकृत गरेको छ । गुगल सर्चमा गएर World Stupid Prime Minister टाइप गरेर तस्वीर सर्च गर्नुभयो भने गुगलको पेज मोदी नै मोदीले भरिएको छ ।

स्मरण रहोस् गुगलले यसअघि मोदीलाई विश्वका टप टेन अपराधीको सूचिमा पनि राखेको थियो । गुगल सर्च इन्जिनमा यसैगरी विश्वका टपटेन अपराधीको नाम सर्च गर्दा मोदीको नाम तथा तस्वीर गुगल पेजमा देखिएपछि भारत सरकारले गुगललाई सचेत गराएको थियो ।
के गुगलले जानीजानी यसो गरेको होला त ? अवश्य पनि नहोला । किनकी सर्च रिजल्टमा देखिने पेजमा कुन तस्वीर कुन ठाउँमा आउँछन् भन्ने कुराको निधो गुगल आफैले गर्ने होइन । यी तस्वीरहरु सम्बन्धित आलेख वा सर्च इन्जिन अप्टिमाइजेसनको आधारमा निर्धारण हुन्छ । तथापि यो प्रविधिको बारेमा धेरै कम मानिसलाई मात्र थाहा छ र यसरी सर्च इन्जिनमा पाइने यस्ता नतिजालाई धेरैले गुगलको आधिकारिक सूचिकरण ठान्दछन् । मोदीको हकमा पनि यस्तै भएको हो । गुगल प्रयोगकर्ताको खोजी व्यवहार परिवर्तन भएसँगै गुगलको तस्वीर सर्च रिजल्टमा पनि परिवर्तन भैरहन्छ ।

मोदीमात्र कहाँ हो र विश्वका अन्य गन्यमान्य मान्छे पनि मुर्ख प्रधानमन्त्रीको सूचिमा छन् । त्यसमा थाइल्याण्डका पूर्व प्रधानमन्त्री अभिजित भेजाजिभा, क्यानडाका प्रधानमन्त्री स्टेफेन हार्पर तथा थाइल्याण्डकी पूर्व प्रधानमन्त्री यिंगलक सिनावात्रा लगायतका पनि परेका छन् ।

गुगलले नयाँ एन्ड्रोइड अपरेटिङ सिस्टम सार्वजनिक गर्दैछ । एन्ड्रोइडको ललिपप ५.० लाई रिप्लेस गर्ने यो नयाँ भर्सनको एन्ड्रोइडको नाम रहेछ 6.0 M यहाँ एम को अर्थ के होला ? भन्ने जिज्ञासा उठ्नु स्वभाविकै हो । खासमा एम अक्षरको अर्थ हो मार्शमेलो (Marshmallow) । मार्शमेलो वास्तवमा एक चिनीयुक्त क्यान्डी चकलेट हो ।


गुगलका इन्जिनियरिङ विभागका उपाध्यक्ष डेव बुर्केले टि्वटरमा यो कुराको खुलासा गरेका छन् की नयाँ भर्सनको एन्ड्रोइडको नाम ६.० मार्शमेलो हुनेछ । उनले टि्वटरमा एक फोटो शेयर गर्दै “Marshmallow!!!” लेखेका छन् ।


विश्वमा सबैभन्दा बढि प्रयोगमा आएको मोबाइल अपरेटिङ सिस्टम हो एन्ड्रोइड । यो अपरेटिङ सिस्टमका फिचर्स जति आकर्षक हुन्छन् त्यसको नाम पनि उत्तिनै अनौठो तथा आकर्षक हुन्छ ।


एन्ड्रोइडको नेपाली अर्थ हुन्छ मानिस झैँ देखिने र मानिसले जस्तै काम गर्ने यन्त्र अर्थात् रोबोट । अर्को रोचक कुरा त के भने एन्ड्रोइडका हरेक नयाँ संस्करणको नाम कुनै मिठाइको नामबाट राखिएको हुन्छ ।


आखिर एन्ड्रोइडको नाम किन मिठाइको नाम बाट राखिन्छ त ? यद्यपि गुगलले आधिकारिक रुपमा यस बारेमा अहिलेसम्म कुनै खुलासा गरेको छैन् । तथापि गुगलका एकजना प्रवक्ता र्याण्डल सराफाले यो गुह्य कुराको बारेमा केही रोचक कुरा बताएका छन् । उनका अनुसार समूहलाई एक आपसमा जोडिराख्नका लागि एन्ड्रोइडको नाममा मिठाइको प्रयोग गरिएको हो । उनका अनुसार अहिलेसम्म मिठाइकै नामबाट एन्ड्रोइडको नाम राखिँदै आएको छ र भविष्यमा पनि त्यसै गरिनेछ । यो विषयमा अरुलाई बुझाउन गाह्रो हुने तर यसले गुगलको टीमलाई प्रतिनिधित्व गर्ने दाबी उनको छ ।


गुगलको सन्तान होइन एन्ड्रोइड

एन्ड्रोइड अपरेटिंग सिस्टम खासमा सुरुमा गुगलले उत्पादन गरेको होइन । एन्डी रुबिनले एन्ड्रोइड कम्पनीको स्थापना गरेका थिए । यो कम्पनीलाई सन् २००५ मा गुगलले किन्यो । कम्पनी गुगलमा बिलिन भएपछि रुबिनले गुगलमै काम गर्न थाले । यद्यपि अहिले उनले गुगल छाडिसकेका छन् । एन्ड्रोइड गुगलमा मिसिएपछि नै रुबिनले एन्ड्रोइड अपरेटिंग सिस्टमको विकाश गरेे र करोडौँ मानिसम्म पूराउन सफल भए ।


एन्ड्रोइड लिनक्समा आधारित भएर डिजाइन गरिएको मोबाइल फोन अपरेटिङ सिस्टम हो । एन्ड्रोइड अपरेटिङ सिटम र गुगलको रोबोटिक डिभिजनका पछाडि रुबिनकै दिमागको भूमिका छ ।


एन्ड्रोइड को एबीसीडी


एन्ड्रोइड अपरेटिङ सिस्टमको कामका बारेमा एक अर्को रोचक तथ्य पनि छ । मिठाइहरुको नाम राख्नुका अलावा एन्ड्रोइड अपरेटिंग सिस्टमका हरेक भर्सनकोे नाम अंग्रेजी अल्फाबेटका अनुसार एबीसीडीमा राखिन्छ । एन्ड्रोइडको पहिलो भर्सनको नाम ए बाट सुरु हुने मिठाइको थियो । दोश्रोको बी बाट सुरु भयो, तेश्रोको सी बाट र अहिले क्रमशः एम बाट सुरु हुँदैन । अहिलेसम्मका एन्ड्रोइड अपरेटिंग सिस्टम यस्ता छन्ः


*> * Alpha (1.0)
*> * Beta (1.1)
*> * Cupcake (1.5)
*> * Donut (1.6)
*> * Eclair (2.0-2.1)
*> * “royo (2.2-2.2.3)
*> * Gingerbread (2.3-2.3.7)
*> * Honeycomb (3.0-3.2.6)
*> * Ice Cream Sandwich (4.0-4.0.4)
*> * Jelly Bean (4.1-4.3.1)
*> * KitKat (4.4-4.4.4)
*> * Lollipop (5.0-5.1)
*> * Marshmallow (6.0)


झण्डै गर्भमै तुहिएन


विश्वको सबैभन्दा ठूलो तथा लोकप्रिय अपरेटिङ सिस्टम निर्माण गर्ने कम्पनी एन्ड्रोइड -पछि गुगल) आफ्नो सुरुवाती अवस्थामा आर्थिक संकटका कारण बन्द हुने अवस्थामा पुगेको थियो । २००३ मा स्थापना भएको एन्ड्रोइड इंक आफ्नो खर्च जुटाउन असमर्थ भएको थियो । केही समयपछि सन् २००५ मै यसलाई गुगलले खरीद गरेर आफुमा विलय गरायो । त्यसपछि एन्ड्रोइड मा केही खास परिवर्तन गरियो र यो अन्ततः विश्वको सबैभन्दा लोकपि्रय मोबाइल अपरेटिङ सिस्टम बन्न सफल भयो ।


डिजिटल क्यामेराका लागि बनेको थियो एन्ड्रोइड

एन्ड्रोइड अपरेटिंग सिस्टम सबैभन्दा पहिला डिजिटल क्यामेराका लागि डिजाइन गरिएको थियो । एन्ड्रोइडको विकाश भैसकेपछि यसको निर्माता टोलीलाई लाग्यो की यो स्मार्टफोनका लागि निकै राम्रो अपरेटिंग सिस्टम बन्न सक्छ । त्यसपछि यसलार्य फोन अपरेटिङ सिस्टमको रुपमा डिजाइन गरियो । -एजेन्सीको सहयोगमा

यदि तपाई आफ्नो वर्क स्टेसनमा हुनुहुन्छ वा यात्रामा हुनुहुन्छ र तपाईसँग गर्मी भगाउने कुनै उपाय छैन भने अब चिन्ता लिनु पर्दैन् ।


तपाईले आफ्नो मोबाइल फोनको पावर बैंक वा ल्यापटपमा जोडेर मजाले फ्यान चलाएर चिसोचिसो हावा लिन सक्नुहुन्छ ।


पछिल्ला बर्षहरुमा बिश्व बजारमा निकै लोकप्रिय बनेको सानो आकारको युएसवी मिनि फ्यान नेपाली बजारमा आइसकेको छ । मात्र ९ सय ५० रुपैयाँमा तपाईले पोर्टएवल फ्यानको मजा लिन सक्नुहुन्छ ।
नेपालको चर्चित अनलाइन स्टोर ओलिज स्टोरले यस्तो मिनि फ्यान नेपाली बजारमा बिक्रि सुरु गरेको छ । झट्ट हेर्दा माहुरीको आकृतिजस्तो लाग्ने यो मिनी फ्यान ‘ओलिज’ ब्राण्डमा उपलब्ध छ ।

‘खासगरी यात्रामा जाँदा यो फ्यान निकै उपयोगी हुन्छ’ आफै पनि यो फ्यान प्रयोग गरिरहेका ओलिज स्टोरका प्रबन्ध निर्देशक लोकेस ओली भन्छन-‘आवाज नआउने, सानो आकारमा भएकाले अनुहार नजिकै लगेर चिसो हावा लिन गजब हुने रहेछ ।’ तपाईले यसलाई आफ्ना वर्कस्टेसनमा बसिरहेका बेला ल्यापटपमै जोडेर पनि चलाउन सक्नुहुन्छ । रातो, पहेँलो, कालो, निलो र हरियो गरी पाँच रंगमा यो फ्यान उपलब्ध छ ।
तपाईंले भ्याटसहित ९५० रुपैयाँमा यो फ्यान पाउन सक्नुहुन्छ । यसका लागि तपाईले ओलिज स्टोर डटकममा गएर यो सामाग्री अर्डर गर्नुपर्ने हुन्छ । ओलिज स्टोरले नेपालभर निःशुल्क डेलिभरी दिन्छ ।

क्यालिफोर्निया, श्रावण २७ - चर्चित सर्च इन्जिन गुगल अब ‘अल्फाबेट इंक’ नामक नयाँ होल्डिङ कम्पनीमार्फत सञ्चालन हुने भएको छ । नयाँ कम्पनीमार्फत गुगलले सर्च इन्जिन, एप, युट्युब र एन्ड्रोइडलगायतका आफ्ना सबै सेवा सञ्चालन गर्नेछ ।
 

अल्फाबेटअन्तर्गत अनुसन्धान एकाइ, स्मार्ट होम युनिट ‘नेस्ट’ र ड्रोन शाखालगायत रहनेछन् । गुगलका संस्थापक ल्यारी पेजले गुगलले अब विभिन्न खालका सेवा दिने र यस्तो अवस्थामा कम्पनीको पुनर्गठनबाट कार्यसञ्चालन अझ सहज हुने बताएका छन् । पेजले आफ्नो ब्लगपोस्टमा लेखेका छन्, ‘नयाँ संरचनाअन्तर्गत हामी गुगलका सबै सेवालाई पूर्ण रूपमा ध्यान दिनेछौं ।’
 

उनले कम्पनी राम्रो तरिकाले चलिरहेको र अब यसलाई स्वच्छ र जवाफदेही बनाउन सकिने उल्लेख गर्दै अल्फाबेट स्वतन्त्र हुने र यसले आफ्नो ब्रान्ड आफैं विकसित गर्ने बताएका छन् । पुनर्संरचनापछि संस्थापक ल्यारी पेज अब अल्फाबेट कम्पनीका प्रमुख कार्यकारी हुनेछन् भने भारतीय मूलका वरिष्ठ उपाध्यक्ष सुन्दर पिचाई गुगलका प्रमुख कार्यकारी नियुक्त गरिएका छन् । गुगलका सहसंस्थापक सेर्गेई ब्रिन अल्फाबेटका अध्यक्ष र गुगलका अध्यक्ष एरिक स्मिटलाई अल्फाबेटको कार्यकारी अध्यक्ष बनाइनेछ ।
 

गुगलको प्रमुख कार्यकारी बनाइएका पिचाईले सन् २००४ देखि गुगलमा काम सुरु गरेका थिए । गुगल टुलबारमा काम गरेका उनले सन् २००८ मा गुगल क्रोम निर्माणको नेतृत्व गरेका थिए । यो सफलतापछि उनले गुगलको उपाध्यक्ष र वरिष्ठ उपाध्यक्षको नेतृत्व सम्हालेका थिए भने गुगल एप र एन्ड्रोइडको नेतृत्व लिन सुरु गरेका थिए । उनलाई सन् २०१४ अक्टोबरमा उत्पादन प्रमुख बनाइएको थियो । उक्त वर्ष नै फोब्र्स पत्रिकाले पिचाईले ल्यारी पेजको स्थान लिने भविष्यवाणीसमेत गरेको थियो ।